Spomen kuću Toše Proeskog proglasili najljepšom građevinom na svijetu

KLJUČNI PODACI

• Nagrada za najljepšu građevinu se dodjeljuje na osnovu glasova obožavatelja arhitekture i dizajna
• Prosle godine su u izboru sudjelovale 704 građevine iz cijelog svijeta

«»

F











PRESTIŽNA nagrada Open Buildings "People's Choice Award", koja se svake godine dodjeljuje u sklopu Svjetskog festivala arhitekture i uređenja interijera (WAF), prosle 2011. je godine u Barceloni dodijeljena spomen kući pjevačke zvijezde Toše Proeskog, izgrađenoj u Kruševu. Nagrada za najljepšu građevinu se dodjeljuje na osnovu glasova obožavatelja arhitekture i dizajna, skupljenih putem internetske stranice openbuildings.com. Prosle godine u izboru sudjelovale 704 građevine iz cijelog svijeta. Memorijalna kuća Toše Proeskog dobila je 15.078 glasova, a sa dvostruko manje glasova na drugo se mjesto plasirao meksički Muzej sjećanja i tolerancije. Treći je koncept građevine Atmosphere u Kolkati u Indiji. 

Makedonski novinar u Zagrebu: Razotkrit ću ulogu mafije i politike u pogibiji Toše Proeskog

KLJUČNI PODACI

• Novi navodni detalji o smrti makedonskog pjevača Toše Proeskog
• Istražuje ih novinar Zoran Božinovski
• Ispituje ljude iz politike i mafije koji su se umiješali u poslove Proeskog

Piše: B.Z.
srijeda, 26.10.2011. 09:13

Tekst

Foto: Glas Slavonij, Index
"PROMETNA nesreća kod Nove Gradiške u kojoj je 'poginuo' Toše Proeski nikad se nije dogodila", izjavio je za Index makedonski novinar Zoran Božinovski, koji je stigao u Zagreb i u 10 sati će javno predstaviti detalje svog 4-godišnjeg istraživanja o pogibiji makedonskog pjevača.

"Da prometne nesreće ni tijela za obdukciju nije bilo, to tvrdim zadnje tri godine. Toše Proeski je još u ljeto 2006. od nove makedonske vlasti predvođene premijerom Nikolom Gruevskim, prokužen da je s menadžericom Ljiljanom Petrović zatajio porez", navodi Božinovski.

Od prosinca 2006., nastavlja makedonski novinar, cijeli je Tošin menadžersko-producentski tim bio pod istragom za pranje novca iz Kuvajta.
"Prema svim mojim saznanjima, bili bi uhićeni da su se vratili s puta po Hrvatskoj. Cijela 'nesreća' kod Gradiške bila je samo loša filmska produkcija", izjavio je za Index.

Novčane transakcije oko pjevača navodno je pratila i makedonska Direkcija za sprječavanje pranja novca te je svoja saznanja prenijela Specijalnom tužiteljstvu Makedonije.
"Tužitelj Jovan Ilijevski od prosinca 2006. do danas nije o tome pokrenuo istragu, osim što je  na početku na informativni razgovor pozvao Tošu Proeskog, menadžericu Ljiljanu Petrović i producenta Lastu Nikolovskog. Tadašnja vlast nije učinila ništa da pjevača skloni iz takvog okruženja, ostavili su ga na milost i nemilost mafiji", upozorava Božinovski.


Makedonski novinar već je dvaput pretučen zbog istraživanja o ljudima i sumnjivim poslovima oko pokojnog pjevača, a u domovini ga mnogi smatraju nevjerodostojnim izvorom, koji samo traži medijsku pažnju.
U knjizi će, najavljuje, raskrinkati i ulogu desničarske, vladajuće makedonske stranke VMRO DPMNE, koja se Proeskom navodno krenula osvećivati jer im je prije pet godina odbio pjevati u izbornoj kampanji.
"Odmazda je krenula kad je VMRO pobijedio na izborima i kad je Gordana Jankulovska iz te stranke postala ministrica unutrašnjih poslova", otkriva novinar dio iz skorašnje knjige o ulozi političkog i mafijaškom miljea u smrti 27-godišnjeg pjevača. Izdat će je u ožujku 2012. godine.

Aki Rahimovski: Toše Proeski mi je bio kao dijete

Deo intervijua, uradjenog sa Akijem Rahimovskim, novembra 2008 (izdvojen deo o Tosetu)

Vrlo dobro ste poznavali Tošeta Proeskog i često kažete da danas svi pričaju o njemu, i oni koji su ga znali i oni koji nisu.

– Ne volim pričat o tome, Tošeta treba ostaviti na miru. Smeta mi produciranje njegovog imena kroz intervjue ljudi koji ga gotovo nisu ni poznavali. Toše se bukvalno dogodio kao fenomen, nešto što se rađa na svakih 100 godina. Šta da kažem? Doživljavao sam ga kao svoje dijete, istog je godišta kao moj sin. Pjevali smo nekoliko puta zajedno, on je obožavao "Valjak". A voleo je i mene jer sam, pored Vlatka, za njega bio neko ko je van granica Makedonije uspeo da osvetla obraz našoj muzičkoj naciji. Malo mu je falilo da postane svjetska faca, što će se i vidjeti kad izađe njegov album na engleskom jeziku. Kad sam se čuo s njegovim producentom, koji inače sarađuje s Kleptonom, rekao mi je da je jednostavno znao da je Toše rođen za zvijezdu čim je ušao u studio. Ipak, sve se prerano završilo…na veliku žalost.

Тоше Проески ~ Нај, нај *македонска верзија*

Тоше Проески ~ Нај, нај *македонска верзија* (text)

Чекорев по нејна улица како блажен месечар
и со стапки среќата ја мерев
Мислата ми годеше, колку ли уживаше
мојта драга синоќа со мене

Есенските дождови наполниле олуци
сè e влажно, а во душа гори
Колку среќа небеска во крвта моја балканска
таква среќа дури страв ми створи

Дај, дај ми свои усни да ги љубам
Нај, нај, cè до зори злато мое
Рај, рај е покрај тебе штом те сакам
Знај, знај, сè ми годи безмерно

Дај, дај ми свои крила јас да летнам
Нај, нај, сè до зори злато мое
Рај, рај, во твојте очи sвезди бројам
Крај, крај не ќе дојде никогаш

Застанав пред твојта капија срцето да го напијам
да се смири трепет на рака
Врз неа заспала свила разлеана
дали знае колку ја сакам

В постела гушнати излишни се зборови
затварам очи, сонувам во боја
Кога ја допирам ѝ се краде воздишка
сиот свет запира

Дај, дај ми свои усни да ги љубам
Нај, нај, сè до зори злато мое
Рај, рај е покрај тебе штом те сакам
Знај, знај, сè ми годи безмерно

Дај, дај ми свои крила јас да летнам
Нај, нај, сè до зори злато мое
Рај, рај, во твојте очи ѕвезди бројам
Крај, крај не ќе дојде никогаш ♥♥♥

Toše izdahnuo već na autoputu

 

Toše Proeski
TOŠE Proeski nije stradao od udara u zaštitnu ogradu, već prilikom udara „tuarega“ u zadnji deo šlepera. To tvrdi veštak Darko Konjević iz Slavonskog Broda, koji je izvršio uviđaj na mestu nesreće, u kojoj je 16. oktobra 2007. godine, na autoputu Zageb - Lipovac, kod Nove Gradiške, poginuo slavni makedonoki pevač.
- Prednja strana vozila u kojem je bio Toše, zbog siline udarca, podvukla se pod tovarni sanduk šlepera, koji je u tom trenutku snažno pritisnuo krov „tuarega“ između
vrata i vetrobrana s desne strane, na kojoj je Proeski bio u poluležećem položaju i vezan sigurnosnim pojasom - ispričao je za hrvatsku štampu Konjević. - Od jakog udarca, pevačevo telo se naglo trznulo i podiglo, a krov vozila se u tom trenutku silovitom snagom spuštao prema njegovoj glavi. Pevačeva smrt je nastupila zbog takozvanog micanja glave prema donjem delu tela. Vozila su zatim nastavila zajedno da se kreću još nekoliko desetina metara, a onda je šleper odbacio pevačev automobil u stranu, koji je desnom stranom udario u zaštitnu ogradu i potom se zaustavio okrenut u suprotnom smeru.
Konjević je još istakao da se u Tošetovom „tuaregu“ u trenutku nesreće nije aktivirao nijedan od sedam vazdušnih jastuka.
- Neposredno posle nesreće testirali smo upravljačku jedinicu koja koordinira sve vazdušne jastuke i začudili smo se kada smo shvatili da taj mehanizam uopšte nije dobio informaciju da se sudar dogodio. U izveštaju sam napisao da je uzrok nesreće nedovoljan razmak. „Tuareg“ je mogao da vozi i 200 kilometara na sat, ali da se držao leve kolovozne trake, ništa se ne bi desilo. Ključna stvar nesreće je da se pre sudara „tuareg“ kretao na desnoj traci, počeo je da sustiže ispred sebe sporije vozilo, ali nije na vreme počeo da ga pretiče.
Prema prošlogodišnjem izveštaju veštaka s Tehničkog fakulteta u Bitolju, glavni krivac za nesreću nije brzina, već nepažnja vozača „tuarega“ Georgija Georgijevskog.

Todor Tose Proeski je postigao puno tokom svog kratkog života. Rođen u malom planinskom gradu Kruševu, u centralnoj Makedoniji, on je stekao slavu ne samo kao pevač i pop ikona, nego i kao humanista i neko na koga bi se mladi ugledali.

"Ceo Balkan te voli", napisali su gledaoci. "Toše je probudio najbolje u nama, ponovo ujedinio naše zemlje."